“`html
ABD’de Tüp Bebek Sektöründeki Türk Kadınının Başarısı
Uzun yıllar Amerika’da tüp bebek üzerine çalışan Dr. Şule Doğan, bu alandaki önemli gelişmeleri ve modern teknikleri sağlıkteknoloji.com ile paylaştı.
Dr. Şule Doğan’ı tanıyabilir miyiz?
Şu anda IVF Michigan ve IVF Ohio Tüp Bebek Merkezlerinde Laboratuvar Direktörü olarak görev yapıyorum. Burada bir embriyoloji laboratuvarı ve yedi androloji laboratuvarından sorumluyum. Kline kliniklerimiz, çocuk sahibi olmak isteyen hastalara kısırlık sorunlarında yardımcı oluyor. Michigan eyaletindeki en büyük tüp bebek merkeziyiz. C.A. Nicholas Shamma ve Michael Fakih gibi uzmanların 35 yıl önce kurduğu bu merkez, 5 doktor ve 100’ün üzerinde çalışanıyla, 7 noktada hizmet vermektedir.
Tüp bebek teknolojilerine olan ilginiz nasıl başladı?
Babamın askeri mesleği nedeniyle Türkiye’de farklı illerde yaşama fırsatı buldum. Ankara Üniversitesi Biyoloji bölümünden mezun olduktan sonra, Dokuz Eylül Üniversitesi’nde Biyoloji öğretmenliği yüksek lisansı yaptım. Ardından, aynı üniversitenin Tıp Fakültesi Histoloji ve Embriyoloji bölümünde yüksek lisansımı tamamladım. İlk olarak stajyer olarak başladığım tüp bebek merkezinde, 2 yıl süreyle embriyolog olarak görev aldım. Ne yazık ki kadro yetersizliği nedeniyle orada devam edemedim.
Bu süreç benim için bir dönüm noktası oldu. Birçok iş başvurusu yaparak birkaç teklif aldım. Bunlardan biri İsviçre, diğeri Bahreyn’deydi. Ayrıca, Mississippi State Üniversitesi’nde Dr. Erdoğan Memili’nin yanında araştırmacı olarak doktora programına katılma fırsatı buldum. Amerika’ya gitme hayalim olduğu için Mississippi‘yi tercih ettim. 2009 yılında Amerika’ya taşındım ve Mississippi Üniversitesi’nde araştırmacı olarak başladım, daha sonra Genetik programda doktora eğitimime devam ettim.
2013 yılında doktora eğitimimi tamamlayarak klinik embriyolojiye geri dönme kararı aldım. o dönem IVF Michigan Tüp Bebek Merkezi’nden Dr. Iqbal Khan bana ulaştı ve Michigan’a taşındım.
Tüp Bebek teknolojileri hakkında görüşleriniz neler?
Türkiye’de Tüp Bebek yahut IVF olarak bilinen bu teknoloji, yardımcı üreme yöntemlerinden sadece bir tanesidir. Diğer yöntemler arasında aşılama ve ICSI (Intracytoplasmic Sperm Injection) yer alır. Günümüzde yaygın olarak kullanılan ICSI tekniğinde, bir sperm hücresi, bir yumurta hücresine enjekte edilir. Son yıllarda hem Amerika Birleşik Devletleri’nde hem de dünya genelinde kısırlık oranlarında artış gözlemlenmektedir. Kadınların yaşına bağlı olarak düşen yumurta kalitesi, kısırlık sorunlarının önemli bir nedeni haline gelmiştir. 40 yaş sonrası kadınlarda yumurtalardaki kromozomal anormallikler artmaktadır ve bu durum genellikle preimplantasyon genetik test (PGT-A) ile tespit edilmektedir.
Çalışmalarınızdan bahseder misiniz?
Yüksek lisansım sırasında sigaranın sperm DNA’sı üzerindeki etkilerini inceledim. Kısırlık tedavisi gören erkeklerde sigara kullanımının sperm kalitesini olumsuz etkilediğini gördük. Ayrıca, Dokuz Eylül Üniversitesi’nde Dr. Bülent Gülekli ile in vitro oosit olgunlaşması (IVM) üzerine çalışmalar yaptım. Doktora araştırmalarımda sperm DNA’sındaki apoptozis ile bunların sperm DNA paketleme proteinleri arasındaki ilişkiyi inceledim. Genetik markerların tespiti ve embriyo gelişimi üzerindeki etkilerini araştırdım.
2013 yılından itibaren klinik embriyoloji alanına geri döndüm ve bu süreçte tüp bebek merkezimiz birçok klinikle işbirliği yapmaya başladı. Araştırmalara olan ilgim devam etmekte, özellikle embriyo gelişimini izlemek için time-lapse teknolojisini kullanıyorum.
Gelecekte hangi hedefleriniz var?
Bu yılın sonuna kadar Grand Blanc’ta yeni bir androloji laboratuvarı açmayı planlıyorum. Önümüzdeki yıl ise Grand Rapids’te tam kapasite bir IVF Michigan merkezinin kurulmasını amaçlıyoruz. Laboratuvarların planlaması, embriyologların yetiştirilmesi ve cihazların kurulumu gibi konularda görev alacağım. Önümüzdeki 10 yıl içinde embriyoloji veya gelişim biyolojisi alanında üniversitede akademik kariyer yapmayı hedefliyorum.
Son olarak eklemek istediğiniz bir şey var mı?
Biyolojinin derin ve önemli bir alan olduğunun Türkiye’de yeterince anlaşılamadığı düşünüyorum. Biyoloji mezunlarının yurtdışındaki imkanları değerlendirmeleri büyük bir fırsat. Amerika’da birçok üniversitede burs olanakları bulunduğu gibi, Türk öğrencilerinin burada başarılı kariyer yapma potansiyeli oldukça yüksektir.
Saglikteknoloji.com olarak başarılarınızın devamını diliyoruz. Verdiğiniz bilgiler için teşekkür ederiz.
Bu deneyimlerimi Türkiye’deki gençler ile paylaşmak istedim, bu fırsat için teşekkür ederim.
“`