Vücut saatine uygun bir şekilde egzersiz yapmanın avantajları nelerdir? Sağlık araştırmacıları, spor salonunda geçirdiğiniz zaman, fitness dersleri veya koşu gibi aktivitelerden en iyi şekilde yararlanmak için, bu aktiviteleri vücut saatinize en uygun saatlerde gerçekleştirmeniz gerektiğini vurguluyor. Erken uyanan bireylerin sabah saatlerinde egzersiz yapması, gece aktif olanların ise akşam saatlerinde antrenman yapması öneriliyor. Open Heart dergisinde yayımlanan yeni bir araştırma, egzersiz zamanlamasının kalp hastalığı riski yüksek kişiler için önemli faydalar sağladığını ortaya koyuyor. Bu yaklaşımı deneyen katılımcılar, daha iyi uyku aldıklarını, tansiyonlarının düştüğünü ve genel kan şekeri seviyelerinin daha sağlıklı olduğunu ifade etti.
SENKRONİZASYON
Pakistan’da gerçekleştirilen çalışmada, 40 ve 50 yaşlarındaki 134 gönüllü yer aldı. Bu bireylerin hiçbiri aşırı formda değildi ve hepsi en az bir kalp hastalığı riski faktörüne sahipti, örneğin yüksek tansiyon veya obezite. Katılımcılardan, üç ay boyunca haftada beş gün, her gün 40 dakika süresince denetimli tempolu yürüyüş yapmaları istendi. Anket sonuçlarına göre, 70 kişi sabah insanı, 64 kişi ise gece kuşu olarak kendini tanımladı. Bazı katılımcılar egzersizlerini vücut saatlerine göre ayarlarken, diğerleri tam tersini uyguladı. Her iki grup da form düzeylerinde iyileşme gösterdi. Ancak egzersizlerini vücut saatleriyle senkronize edenlerin tansiyon, kondisyon, metabolizma ölçümleri ve uyku kalitesinde daha belirgin gelişmeler sağladığı görüldü. Araştırmacılar, içsel vücut saatinizin uyku-uyanıklık düzeninizi ve enerji ile hormon seviyelerinizi etkilediğini, bu durumun da egzersiz performansınıza yansıyabileceğini belirtiyor.
SOSYAL JETLAG
Araştırmayı gerçekleştiren uzmanlar, bulguların egzersiz zamanlaması konusunda “herkes için geçerli tek bir çözüm” anlayışının yeterli olmadığını ortaya koyduğunu ifade ediyor. Biyolojik ve sosyal zamanlamalar arasındaki uyumsuzluk ya da “sosyal jetlag”, kalp hastalığı riskiyle ilişkilendiriliyor. Gece kuşlarının bu riskten daha fazla etkilenebileceği de vurgulanıyor. Bu nedenle sabah saatlerinde egzersiz yapmayı zorlamamaları gerektiği belirtiliyor. Çalışmanın yayımlandığı dergide yer alan İngiliz Kardiyovasküler Derneği’nden Dr. Rajiv Sankaranarayanan, bulguların vücut saatlerine uygun egzersiz yapma geçişini desteklediğini ancak bu konudaki bulguların daha fazla araştırma gerektirdiğini ifade etti. Cambridge Üniversitesi’nden vücut ritimleri uzmanı Dr. Nina Rzechorzek ise zamanlamanın göz önünde bulundurulması gereken bir unsur olabileceğini ancak yeterli ve düzenli egzersiz yapmanın en önemli faktör olduğunu belirtti. İngiliz Sağlık Hizmetleri Kurumu NHS, çoğu yetişkine şu önerilerde bulunuyor: Haftada en az iki gün, tüm ana kas gruplarını çalıştıran güçlendirme aktiviteleri (örneğin yoga, pilates veya ağırlık kaldırma) yapmak; haftada en az 150 dakika orta yoğunlukta aktivite (tempolu yürüyüş gibi) veya nefes kesici 75 dakika yüksek yoğunlukta aktivite (koşu gibi) gerçekleştirmek. Ek olarak, egzersizlerinizi haftaya veya güne eşit şekilde yaymak ve oturarak geçirilen süreyi azaltmak da önerilmektedir.
